top of page

Зборот на годината во Оксфорд за 2023 година е ... „Риз“

Официјално е. Oxford University Press, вториот најстар академски печат во светот и издавач на Оксфордскиот англиски речник, има rizz (риз)!



Или барем, како и останатите од нас над одредена возраст, се обидуваме да стекнеме барем помалку од нејзе.

„Риз“ - ген Зи (или е тоа Генерација Алфа?) сленг за „стил, шарм или привлечност“ или „способност да се привлече романтичен или сексуален партнер“ - е прогласен за збор на годината во Оксфорд за 2023 година, победувајќи ги претендентите како што се situationship, prompt, de-influencing и (да) Свифти.



„Rizz“, скратена форма на „харизма“, се појави од интернет и гејминг културата, според Оксфорд, и беше популаризирана во 2022 година од стримерот на YouTube и Twitch Kai Cenat, кој објави видеа со наслоб „rizz tips“ (риз совети) на интернет.

Зборот стана вирален во јуни, откако актерот Том Холанд, во интервју со Buzzfeed, рече: „Немам никаков риз. Имам ограничен риз“.


Тоа предизвика поплава од мемиња, бидејќи вкупната употреба се зголеми за фактор од околу 15 во текот на претходната година, според податоците на Оксфорд. Каспер Гратвол, претседател на Оксфорд Јазици, одделот за речник, рече дека овогодинешниот избор го одразува начинот на кој социјалните медиуми експоненцијално го зголемија темпото на јазична промена. Плус, рече тој, зборот едноставно има ... риз.

Зборот situationship е современ термин кој се однесува на романтична или сексуална врска која не е дефинирана или обврзувачка. Луѓето во situationship се повеќе од пријатели, но помалку од посветени романтични партнери. Оваа врска е карактеризирана со недостаток на јасни граници или етикети. Некои од карактеристиките на situationship се:
Врската е недефинирана: Вие и вашиот партнер можеби не сте имале разговор за „Што сме ние?“, за да ја дефинирате врската, да поставите очекувања и да одредите граници. Можеби ви се чини дека е прерано да го имате разговорот, или можеби не се чувствувате удобно да го поставите прашањето.
Нема доследност: Недостаток на доследност е главен знак дека сте во situationship, според д-р Сабрина Романоф, клинички психолог и професор на Универзитетот Јешива. Тешко е да знаете што да очекувате од вашиот партнер - на пример, можеби не знаете кога ќе ги видите следниот пат, колку долго ќе им треба да одговорат на текст, или дали ќе направат напор да ве контактираат.


„Една од причините поради која се префрла од фраза на социјалните мрежи во мејнстримот е, едноставно е забавно да се кажува“, рече тој. „Кога ќе ти се стркала по јазикот, има радост што доаѓа со зборот“.

Збор на годината на Оксфорд, се заснова на докази за употреба, извлечени од неговиот постојано ажуриран корпус од повеќе од 22 милијарди зборови, собрани од извори на вести низ англиското говорно подрачје. Изборот, според Оксфорд, има за цел „да го одрази етосот, расположението или преокупациите“ од претходната година, а истовремено да има „потенцијал како термин со трајно културно значење“.

Вообичаено, лексикографите од Оксфорд составуваат потесен список на зборови или изрази кои забележале статистички релевантен пораст, а потоа избираат победник. Но, во последниве години, Оксфорд го претвори процесот на селекција во лексикографска верзија на реално шоу.

Минатата година, Оксфорд и́ дозволи на јавноста да гласа за тројца финалисти. (“Goblin mode” отиде на врвот, затоа што… 2022!)

Оваа година, јавноста беше поканета да ја преполови листата на потесниот круг со мерење на четири тематски парови меѓу себе. (Околу 30.000 луѓе гласаа, рече Оксфорд.) Тимот на Оксфорд потоа го направи конечниот избор.




Еден пар, „Свифти“ наспроти „de-influencing“, поврзан со културата на славните. Други ги рефлектираа личните карактеристики („rizz“ наспроти beige flag, карактеристика што укажува на тоа дека партнерот е здодевен),

Гратвол погоди дека натпреварот на крајот ќе се сведе на „Свифтие“ наспроти „риз“. Што и се случи, но само откако „de-influencing“ (практиката на обесхрабрување на луѓето да купуваат одредени производи или да се намали нивната потрошувачка поопшто) направи силен обид да го исфрли „Swiftie“.


bottom of page